Recentelijk de diagnose Coeliakie gekregen? Soms is het erg lastig om een switch naar een glutenvrij dieet te maken. Wat kan je wel en wat kan je niet eten? Welke voedingsstoffen zijn aandachtspunten bij een glutenvrij dieet? En hoe maak je een glutenvrij dieet nou lekker? In deze blog staat alle informatie die je nodig hebt om een gezond glutenvrij dieet te eten op een rijtje + een aantal heerlijke glutenvrije recepten!
Wat is Coeliakie?
Coeliakie is een ontsteking van het slijmvlies van de dunne darm die wordt veroorzaakt door de inname van gluten en die verbetert wanneer gluten uit het dieet worden uitgesloten. De ontsteking van de dunne darmslijmvlies komt door een chronische auto-immuunziekte. Het is een ziekte die maar bij 1 in de 100 mensen voorkomt. Meestal wordt de diagnose tussen de 40 en 60 jaar gesteld, maar het kan voorkomen bij mensen van alle leeftijden. Wanneer je de diagnose hebt gekregen, moet je voor altijd glutenvrij blijven eten.
De meest voorkomende symptomen van coeliakie zijn:
- buikpijn, buikkrampen en zwelling van de buik
- diarree of juist obstipatie
- langzame groei bij kinderen
- vermoeidheid
- ijzertekort of anemie
- misselijkheid of overgeven
- gewichtsverlies
Coeliakie kan op lange termijn leiden tot osteoporose (vermindering van de botmassa). Het is daarom belangrijk om voldoende calcium binnen te krijgen (1). Een diëtist kan de voeding analyseren en een advies op maat geven.
Wat kan je eten als je Coeliakie hebt?
Wanneer je Coeliakie of glutensensitiviteit hebt kan je een glutenvrij dieet volgen. Dit betekent dat alle glutenbevattende granen worden vermeden. Dit gaat om:
- Tarwe (ook spelt)
- Rogge
- Gerst
Wel kan haver (= glutenvrij) ook symptomen geven en moet wellicht ook vermeden worden. Haver is vaak besmet met gluten. Als er op de verpakking van haver ‘glutenvrij’ staat is het veilig om te eten. Wanneer granen die van nature glutenvrij zijn verwerkt worden tot bijvoorbeeld meel, vlokken of andere soorten producten, vergroot dat ook de kans op besmetting met gluten. Ook hier geldt kijk naar ‘glutenvrij’ of het ‘crossed grain’ kenmerk op de verpakking (2).

Hoe krijg je voldoende voedingsstoffen binnen?
Ook bij het volgen van een glutenvrij dieet is de Schijf van Vijf een goede basis.
- Groente en fruit – alle verse groente en fruit zijn glutenvrij
- Brood, graanproducten en aardappelen – veel hiervan bevatten gluten, maar leveren ook koolhydraten, eiwitten, vezels, ijzer, vitamine B1 en foliumzuur. Daarnaast is brood een belangrijke bron van jodium in het Nederlandse dieet. Let dus op bij het vervangen van deze producten uit dit vak. Een diëtist kan je hierbij helpen. Zilvervliesrijst en aardappelen zijn van nature glutenvrij.
- Peulvruchten, noten, vis, ei, vlees en zuivel (alternatieven) – onbewerkt zijn deze vrij van gluten. Let wel op bij de bewerkte varianten zoals paneren en marineren van vlees of vis. Let op borrelnoten of pindarotjes, deze bevatten gluten. Peulvruchten zijn een goed alternatief voor mensen met coeliakie. Ze bevatten eiwitten, vezels en koolhydraten. Ook zuivelproducten met toevoegingen kunnen gluten bevatten, check daarom altijd het etiket.
- Oliën en vetten – olie is altijd glutenvrij en halvarine en margarine meestal.
- Water, thee en koffie – glutenvrij, behalve sommige kruidentheemengsels met het ingrediënt gerstemout(extract)
Voor meer informatie en al het nieuws over coeliakie kijk je op: www.glutenvrij.nl.
Heerlijke glutenvrije recepten!
Op onze site staan er heel veel lekkere glutenvrije recepten. Check ze hier!
Coeliakie? Maak een afspraak met onze specialist Eline van Houten – Berger.

Bronnen:
- Gandy, J. (2019). Manual of Dietetic Practice. https://dialnet.unirioja.es/servlet/libro?codigo=705887
- Voedingscentrum. (z.d.). Gluten en het glutenvrij dieet. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/gluten-en-het-glutenvrij-dieet.aspx
-
Alles voor een glutenvrij leven. – Glutenvrij. (z.d.). © 2025 Nederlandse Coeliakie Vereniging. https://www.glutenvrij.nl/
Geschreven door

